Minggu, 27 Maret 2011

Mantra-Wedha

(1)
Ono kidung rumekso ing wengi,
Teguh ayu luputo ing loro,
Luputo ing bilai kabeh,
jim setan datan purun,
paneluhan tan ono wani,
miwah panggawe olo,
gunaning wong luput,
geni atemahan tirto,
maling adoh tan keno ing mami,
tuju guno tan sirno.

(2)
Sakebehing loro tan soyo bali,
Kahehing omo tan sami soyo mirudo,
Welas asih pandulune,
Sakehing brojo luput,
Kadi kapuk katibaning wesi,
Sakehing wiso towo,
Sato galak tutut,
Kayu aeng lemah sangar,
Songing landak guwaning lemah miring,
Myang pakiponing merak.

(3)
Pagupakaning warak sakalir,
Nadyan arco myang sagoro asat,
Temahan rahayu kabeh,
Dadya sariro ayu,
Ingideran pro widodari,
Rinekso pro malaikat,
Sakatahing rosul,
Tan dadi sariro tunggal
Ati adam utek ku bagindo eisis,
Pangucapku ya Musa.

(4)
Napasku nabi Ngisa linuwih
Nabi Yakup pamiryarsa ningwang
Yusup ing rupaku mangke,
Nabi Dawud suwaraku
nJeng Suleman kasekten mami
Nabi Ibrahim nyawa,
Edris ing rambutku
Baginda Ngali kuliting wang
Getih daging Abu Bakar Ngumar singgih,
Balung baginda ngusman

(5)
Sumsumingsun Patimah linuwih,
Siti aminah bayuning angga,
Ayup ing ususku mangke
Nabi Nuh ing jejantung
Nabi Yunus ing otot mami
Netraku ya Muhamad
Pamuluku Rasul
Pinayungan Adam Kawa
Sampun pepak sakathahe para nabi
Dadya sarira tunggal

(6)
Sawiji wiji mulane dadi,
Apencar mulaning jagad,
Kasamaran dining dzat e,
Kang maca kang ngerungu,
Kang anurat kang ngimpeni,
Dadi ayuning badan,
Kinaryo sesembur,
Yen winacakno ning toya
Kinarya dus rara tuwo gelis laki,
Wong edan nuli waras.

(7)
Lamun ono wong kadendo kaki,
Wong kabanda kabotan utang,
Yogya wacanen den age
Naliko tengah dalu,
Ping sewelas wacanen singgih,
Luwar ingkang kabanda,
Kang kadendo wurung,
Agelis nuli sinauran,
Mring hyang sukma ingkang utang iku singgih,
Kang agering nuli waras.

(8)
Lamun arso tulus nandur pari,
Puasa o sawengi sadino,
Iderono galengane,
Wacanen kidung iku,
Sakabeh e ngama sami bali,
Yen siro lungo perang,
Wateken ing sengkul,
Antuka tigang pulukan,
Musuh siro rep sirep tan ono wani,
Rahayu ing payudyan.

(9)
Sopo sing reke biso nglakoni,
Amutih lawan anawa,
Patang puluh dino bae,
Lan tangi waktu subuh,
Lan den sabar sukuring ati,
Isya Allah katekan,
Tumrap sanak rajatira,
Saking sawabing ilmu pangiket amami,
Duk aneng Kali Jaga.

Suksma–Wedha

(10)
Ana kidung reke angartati,
Sapa eruh reke aran ingwang,
Duk ingsung ono ing ngare,
Miwah duk aneng gunung,
Ki samurta lan Ki samurti,
Ngalih aran ping tiga,
Arta daya tengsung,
Arang ingsung duk jejaka,
Ki artati aran ingsung ngalih,
Sapa weruh aran ingwang.

(11)
Sapa weruh tembang tepus kaki,
Sasat weruh reke arta daya,
Tunggal pancer sauripe,
Sapa weruh ing panuju,
Sasat sugih pagere wesi,
Rinekso wong sajagat,
Kang angidung iku,
Lamun dipun apalane,
Kidung iku den tutug pada sawengi,
Adoh panggawe ala.

(12)
Lawan rineksa marang Hyang Widhi,
Sakarsane tineko dening Hyang,
Rineksa ing jalma kabeh,
Kang amaca kang angerungu,
Kang anurat myang kang nimpeni,
Yen ora bisa maca,
Simpenono iku,
Temah ayu kang sariro,
Yen linakon dinulur sanendyan neki,
Lan rinekso dening Hyang.

(13)
Kang sinedya tinekan Hyang Widhi,
Kang kinarsung dumadakan kena,
Tur sinisiyan pangeran,
Nadyan tan weruh niku,
Lamun nedya muja semedhi,
Sasaji ing sagara,
Dadya ngumbareku,
Dumadi sariro tunggal,
Tunggal jati swara awor ing Artati,
Aran sekar jempina.

(14)
Somahira ingarang penjari,
Milu urip lawan milu pejah,
Tan pisah ing saparane,
Pari purna satuhu,
Anirmala waluya jati,
Keno ing kene kana,
Ing wasesanipun,
Ajejuluk Adhi suksma,
Cahya jumeneng aneng artati,
Anom tan keno tuwa.

(15)
Panunggale kawula lan Gusti,
Nila ening arane duk gesang,
Duk mati nila arane,
Lan suksma ngubaraeku,
Ing asmoro mung raga yekti,
Durung darbe peparab,
Duk rare iku,
Awayang bisa dedolan
Aran Sang Hyang Jati iya sang Artati,
Yeku Sang Arta jaya.

(16)
Dadya wisa mangkya amartani,
Lamun maria atemahan wisa,
Marma Arta daya rane,
Duk lagya aneng gunung,
Ngalih aran Asmara jati,
Wayah tumekeng tuwa,
Emut ibunipun,
Ni panjari lungo ngetan,
Ki Artati nurut gigiring Merapi,
Anulya mring Sundara.

Darma-Wedha

(17)
Ana panditha akarya wangsit,
Minda kombang angecap ing tawang,
Susuhing angin endhi enggone,
Lawan galihing kangkung,
Wekasane langit jaladri,
Isine wuluh wungwang,
Lan gigiring punglu,
Tapaking kuntul anglayang,
Manuk miber uluke ngungkuli langit,
Kusuma njrahing tawang.

(18)
Ngabil banyu apikulan warih,
Ametgeni sarwi adadamar,
Kodok ngemuli elenge,
Miwah kang banyu dikum,
Myang dahana murub kabesmi,
Bumi pinetak ingkang,
Pawana katiyup,
Tanggal pisan kapurnaman,
Yen anenun sateg pisan anigasi,
Kuda ngarap ing pandengan.

(19)
Ana kayu apurwa sawiji,
Wit buwana epang keblat papat,
Agedong mega rumembe,
Apradapa kukuwung,
Kembang lintang salaga langit,
Semi andaru kilat,
Woh surya lan tengsu,
Asiran bun lawan udan,
Apupucuk akasa bungkah pratiwi,
Oyode bayu bajra.

(20)
Wiwitane duk anemu candi,
Gegedongan miwah wewerangkan,
Sihing Hyang kabesmi kabeh,
Tan hana janma kang wruh,
Yen weruha purwane dadi,
Candi sagara wetan
Ingobar karuhun
Kayangane Sang Hyang Tunggal,
Sapa reke kang jumeneng mung Artati,
Katon tengahing tawang.

(21)
Gunung Agung sagara serandil,
Langit ingkang amengku buwana,
Kawruh ana ing artine,
Gunung sagara amung,
Guntur sirna amengku bumi,
Ruk kang langit buwana,
Dadya weruh iku,
Mudya madyaning ngawiyat,
Mangasrama ing gunung Agungsabumi
Candi candi sagara.

(22)
Gunung luhure kagiri giri,
Sagara agung datanpa sanma,
Pan sampun kawruhan reke,
Arta daya puniku,
Datan keno cinangkreng budi,
Anging kang sampun prapta,
Ing kuwasanipun,
Angadeg tengahing jagad,
Wetan kulon lor kidul mandap myang inggil,
Kapurba kawasesa.

(23)
Bumi sagara gunung myang kali,
Sagung inking sesining bawana,
Kasor ing Arta dayane,
Sagara sat kang gunung,
Guntur sirna guwa samya nir,
Sing aweruh Arta daya,
Dadya teguh timbul,
Lan dadi paliyasining prang,
Yen lelungan kang kapapag wedi asih,
Sato galak suminggah.

(24)
Jim peri parayangan pada wedi,
Mendak asih sakehing dubriksa,
Rumeksa siyang dalune,
Sing anempuh lumpuh,
Tan tumama ing awak mami,
Kang nedya tan raharja,
Kabeh pan linebur,
Sakabehing nedya ala,
Larut sirno kang nedya becik basuki,
Kang sineoya waluya.

(25)
Siyang dalu rineksa ing widi
Dinulur saking karseng Hyang Suksma
Kaidep ing janma kabeh,
Aran wikuning wiku
Wikan liring muja semedi
Dadi sasedyanira
Mangunah linuhung,
Peparab Hyang Tega Lana,
Kang kasimpen yen tuwajuh jroning ati
Kalising panca baya.

(26)
Yen kinaryan atunggu wong sakit
Ejim setan datan wani ngambah
Rineksa mala ekate
Nabi wali angepung
Sakeh lara pada sumingkir,
Ingkang sedya pitenah marang awak ingsun,
Rinusak dening Pangeran,
Iblis laknat sato moro sato mati
Tumpes tapis sadaya.

Japa-wedha

(27)
Ana kidung angidung ing wengi,
Bebaratan duk amrem winaca,
Sang Hyang Guru pangandeke,
Lumaku Sang Hyang Ayu,
Alembehane Asmara ening,
Ngadek pangawak teja,
Kang angidung iku,
Yen kinarya angawula,
Myang lulungan Gusti geting dadi asih,
Sato setan sumimpang.

(28)
Sakatahing upas tawa sami,
Lara raga waluya nirmala,
Tulak tanggul kang manggawe,
Duduk samya kawangsul,
Akawuryan saguhing pikir,
Ngadam makdum sadaya,
Datan paja ngrungu,
Pangucap lawan pangrasa,
Myang tumingal kang sedya tumekeng napi,
Pangreksaning malekat.

(29)
Jabarail inkang animbang
Milunira kanteban iman,
Pan dadya kendel atine,
Ngijail puniku,
Kang rumeksa ing ati suci,
Israpil dadi damar,
Madangi jrokalbu,
Mingkail kang asung sandang,
Lawan pangan tinekan ingkang kinapti,
Sabar lawan narimo.

(30)
Ya hudakyeng pamujining wengi,
Bale aras saka ne mulya,
Kirun saka tengen nggone,
Wanakirun kang tunggu,
Saka kiwa gada ne wesi,
Nulak panggawe ala,
Satru lawan mungsuh,
Pangeret tengajul rijal,
Ander ander khulhu balik kang linuwih,
Ambalik lara raga.

(31)
Dudur molo tengayatul kursi,
Lungguh neng atine surat aningam,
Pengleburan lara kabeh,
Usuk usuk ing luhur,
Ingkang aran wesi ngalarik,
Neng nabi mohamad,
Kang wekasan niku,
Antunggu ratri lan siyang,
Kinedepan ing tumuwung pada asih,
Tunduk mendak maring wang.

(32)
Satru mungsuh mundur pada wedi,
Pamidangan ing betal mukadas,
Tulak balik pangreksane,
Pan nabi patang puluh,
Paring wahyu mring awak mami,
Apan nabi wekasan,
Sabda Nabi Dawud,
Apetak bagenda Ambyah,
Kinaweden ebelis laknat lawan ejim,
Tan wani perak.

(33)
Pepayone godong dukut langit,
Tali barat kumendung ing tawang,
Tinunda tan katon mangke,
Arajeg gunung sewu,
Jala sutra ing luhur mami,
Kabeh pada rumeksa,
Angadangi mungsuh,
Nulak panggawe ala,
Lara roga sumingkir kalangkung tebih,
Luput kang wisa guna.

(34)
Gunung sewu dadya pager mami,
Katon murub kang katon tumingal,
Sakeh lara sirna kabeh,
Luput ing tuju teluh,
Tarakyana tenung jalenggi,
Bubar ambyur suminggah,
Sri Sedana lulut,
Punika sih Rahmatulah,
Iya Sang Jati mulya.

(35)
Ingaranan Rara subaning-sih,
Kang tuminggal samya sih sadaya,
Kadep sapari polahe,
Keh lara sirna larut,
Tan tumama ing awak mami,
Kang sangar dadi tawa,
Kang geting dadi lulut,
Saking dawuh sifat rahman,
Iya rahmat rahayu pangereksaneki,
Sarana nganggo metak.

(36)
Yen lumampah kang mulat awingwrin,
Singo barong kang podo rumeksa,
Gajah meta ning wurine,
Macan gembong ing ngayun,
Naga raja ing kanan kering,
Singa mulat njrih tresna,
Marang awak ingsun,
Jim setan lawan manungsa,
Pada kadep teluh lawan antu bumi,
Ajreh lumayu ngitar.

(37)
Yen sinimpen tawa barang kalir,
Upas bruwang racun banjar sirna,
Temah kalis sabarang reh,
Jemparing towok putung,
Pan angleyang tumibeng siti,
Miwah saliring braja,
Tan tumama mring sun,
Cedak cupet dawa tuna,
Miwah sambang setan tenung pada bali,
Kadep wedi maring wang.

(38)
Ana paksi mangku bumi langit,
Manuk iku endah warnanira,
Sagara erob wastane,
Uripe manuk iku,
Animbuhi ing jagad iki,
Warnanipun sakawan,
Sikile wewolu,
Kulite iku sarengat,
Getihipun tarekat ingkang sejati,
Ototipun kakekat.

(39)
Dagingipun makripat sejati,
Cucukipun sejatining sadad,
Eledan tohid wastane,
Ana dene kang manuk,
Pupusuhe supiah nenggih,
Emperune amarah,
Mutmainah jantung,
Luamah waduke ika,
Manuk iku anyawa papat winilis,
Nenggih manuk punika.

(40)
Uninipun jabrail singgih,
Socanipun punika kumala,
Anetra wulan srengenge,
Napas nurani iku,
Garananipun tursino nenggih,
Angaub soring aras,
Karna kalihipun,
Ing gunung Arpat punika,
Uluwiyah ing lohkalam wastaneki,
Ing gunung manik maya.

Jiwa-wedha

(41)
Ana kidung akandang permadi,
Among tuwung ing kawasanira,
Nganak ake saciptane,
Kakang kawah puniku,
Kang rumekso ing awak mami,
Anekakaken sedya,
Ing kawasanipun,
Adi ari ari ika,
Kang mayungi ing laku kawasaneki,
Nekakaken pangarah.

(42)
Punang getih ing raine wengi,
Ngrerewangi Allah kang kawuasa,
Andadekaken karsane,
Puser kawasanipun,
Nguyu uyu sabawa mami,
Nuruti ing paneda,
Kawasanireku,
Jangkep kadang ingsun papat,
Kalimane pancer wus dadi sawiji,
Tunggal sawujud ingwang.

(43)
Yeku kadang ingsung kang umijil,
Saking marga ina sareng samya,
Sadino awor enggone,
Sakawan kadang ingsun,
Ingkang nora umijil saking,
Marga ina punika,
Kumpule lan ingsun,
Dadya makdum sarpin sira,
Wewayangan in dat samya dadya kanti,
Saparan datan pisah.

(44)
Yen angidung poma den mametri,
Memuleya sego golong lima,
Takir pontang wewadahe,
Ulam ulamipun,
Ulam tasik rawa lan kali,
Ping pat iwak bangawan,
Mawa gantal iku,
Rong supit winungkus samya,
Apan dadya sawungkus arta saduwit,
Sawungkuse punika.

(45)
Tumpengana aneng pontangnya sami,
Dadya limang wungkus pontang lima,
Sinung sekar cempaka ne,
Loro sapotangipun,
Kembang boreh dupa ywa lali,
Memetri ujugbira,
Donganira Mahmud,
Poma dipun lakonono,
Saben dino nuju kalahiraneki,
Agung sawabe ika.

(46)
Balik lamun ora den lakoni,
Kadang ira pan pada ngrencana,
Temah kudrasa ciptane,
Sasedyanira wurung,
Lawan luput pangarahneki,
Sakarepe ira wigar,
Gagar datan antuk,
Saking kurang temenira,
Madep laku iku den awas den eleng,
Tamat ingkang kidungan.

Kamis, 10 Maret 2011

anak + cucu mBah Marwah Al-Ihsaniy

ANAK CUCU MBAH MARWAH AL-IHSANIY

ANAK MBAH MARWAH AL-IHSANIY ADA 8 ORANG (6 LAKI-LAKI DAN 2 PEREMPUAN)

1

2

3

4

5

6

7

8

RAHMAT

+

Sutati

MARSUM

HAYATUN

+

Dasuki

RUSTAMADJI

+

Widati

KIPTIATI

+

K a d i

BANAWA

+

Mega

SAPTONI

+

Sri Adini Eka Starti

ISNGADI

+

Nur Ika Pujiastuti

menurunkan

menurunkan

menurunkan

menurunkan

menurunkan

menurunkan

menurunkan

menurunkan

1

Wafiah Rahmat Wibowo Yegti

(PIPIET)

2

Azizah Rahmat Mustiko Rini

(Rini)

Wafat Sebelum Nikah

1

Nurul Muzayyanah

2

Khusnul Munafi’ah

3

Husaini Mirza Irani

(Mirza)

1

Ayu Usada Rengkaning Tias

(Ayu)

2

Muh.Arya Bhisma Prakosa

(Bhisma)

3

Lintang Putri Sayekti

(Lintang)

1

Arum Bekti Pertiwi

1

Ghania Pharsa Rausaniy

(Ghani)

Mahdy Aiman Raisaniy

(Aim)

1

Langit Marwah Badi’uzzaman

(Langit)

Catatan : data tsb per 1 Maret 2011 M

anak + cucu mBah Muhammad Ihsan Al-Ar'aniy

PUTERA MBAH MUHAMMAD IHSAN AL-AR’ANIY DAN ISTRI TERCINTANYA MBAH SYAFA’ATUN ADA 8 ORANG YAITU DARI KIRI KEKANAN

SYAMSIATIN ALIAS SYAFARATIN

SYAMSUDIN

SYAMSURI

JAMILATIN KROMONTONO

MARZUQI

MARHAMAH COKROSUMO

MARWAH ATMATANAYA

ISNATUN KHOIRUN

1

2

3

4

5

6

7

8

Menurunkan

menurunkan

menurunkan

menurunkan

menurunkan

menurunkan

menurunkan

menurunkan

Surati

Makinudin

Shalihin

Supangat

(?)

Sulasih

Rahmat

Intirum

Umi

Ingam

Sukarman

Suhalpi

Marsum

Yusri

Aminah

Syahfagatin

Sujinah

Uminah

Hayatun

Mashuji

Fadli

Jati Suroso

Rustamadji

Slamet Radi

Niti Prayitno

Kiptiati

Asfani

Hardho Sayoko

Banawa

Retno Hardhayati

Saptoni

Isngadi

Kamis, 16 Desember 2010

prahastha gugur

PRAHASTHA GUGUR

(Kaaturaken dening : Ibnu Marwah)

(II)

Kocapa, Bathara Danaraja kang lagi wae arep niliki reksane, dadi kaget sakala pirsa para Juru Taman Kadhewatan padha rebah kasulayah. Luwih kejot maneh bareng uninga lamun Kembang Dewa Retna musna kacidra Dasamuka, adhine dhewe kang dikira wis mertobat mau. Duka yayah sinipi Bathara Danapati, gya cancut taliwanda napak gegana arsa mbujung playune duratmaka. Nanging durung adoh nggone mbujung kedadak Danaraja mandheg, awit krungu swara mbrengengeng kang ngetutake tindake. Sawuse kawaspadakake jebul suwara mbrengengeng mau suwarane Kumbang kang lagi nangis ngaru ara.Datan kasamaran maneh Hyang Danapati lamun iku Kumbange Kembang Dewa Retna kang uga rumangsa kelangan papan panungsunging madu. Mula Hyang Kuwera gya manbda marang ponang Kumbang :

“Heh, Kumbang aywa kita walang ati ayo dherekna tindakku tak bujunge playune Maling Aguna kang wus kumawani nyidra Kusuma Dewa Retna”.

Mula Kumbang banjur nurut ndherekne tindake Bathara Danaraja. Enggaling wong crita wus ketututan lakune Dasamuka gya kaendheg kanthi basa kang alus manuhara dening Hyang Danaraja.

“Yayi kadange pun kakang, Dasamuka, coba lerena sawantara pun kakang arsa paring pangandika marang jeneng kita yayi”.

“We lha dala.... kakang Pukulun, aja dadi atimu dene aku lunga tanpa pamit marang Si Kakang”. Wangsulane Dasamuka kaya ora ana apa-apa.

“Iya yayi perkara iku ora dadi apa. Nanging yayi, sajake si adhi nggawa tanduran kang pun kakang reksa ing taman kadhewatan. Yayi, yen si adhi kepengin mbibit tanduran kadhewatan pun kakang ora kabotan, nanging aja kembang kui ya dhi”.

“Ora tak selaki Kakang, pancen aku njabut Kembang Dewa Retna iki arep tak gawa bali. Lan iki ora arep tak tandur utawa tak tangkarake ing marcapada, nanging iki bakal tak obong neng Alun-alun praja Ngalengka kanggo srana kamuktenku lan kuncaraning negara Ngalengka kakang”.

“Aja ya dhi, lekas kita kang kaya mangkono iku tuhu tan prayoga. Lekas kang kaya mangkono iku mau yegti padha karo ngrusak kodrat kang wus tinata dening Jawata. Mula yayi, enggal ulungna Kembang Dewa Retna iku marang pun Kakang bakal pun Kakang balekne ing papane sakawit”.

“Kakang Danaraja” santak wuwuse Dasamuka “Kakang iki wis dadi Dewa barang kok ora tansaya pinter nanging panggah bodho ta Kakang? Sumurupa, Kembang Dewa Retna iki mungguhe Kakang Danapati ora ana gunane babar pisan, kajaba mung ngebot-ngeboti sanggan. Lha samengko Kembang Dewa Retna tak gawa arep tak musnakake dimen kakang Pukulun lepas saka kuwajiban. Tur nehna yen Kembang Dewa Retna klakon musna, bakal langgeng nggonku ngayomi kawula ing Ngalengka. Jagat bakal weruh yen Trahe Rama Begawan Wisrawa luwih mulya lan luwih kinurmat yen ditandhingake karo trahe Dasarata utawa ratu-ratu liyane. Wis saiki kakang enggal bali marang kadhewatan, aku ya arep nerusake laku bali menyang Ngalengkadiraja”.

“Dasamuka, ora perlu kakehan rembug” Danapati wiwit muring krungu rembuge Dasamuka sing tansaya nggladrah ora genah “saiki Kembang Dewa Retna pasrahna pun kakang, aja ngenteni pun kakang nesu”.

“Elho ? Kowe arep apa Danapati ? nek nesu nesuwa! Ayo ngajak apa tak ladeni, wong tuwa ora pantes disembah, sida dadi pangewan-ewane Dasamuka kowe!”

Perang tandhing ora bisa diendhani. Dasar padha sektine, padha digdayane. Sang Danaraja Dewa kang tan kasinungan ing pati, Dasamuka narendra kang nggadhuh aji Pancaswana, saben-saben mati bisa tangi maneh. Dadi suwe lan rame nggone padha bandayuda. Nanging pranyata Dasamuka nyata sekti mandraguna, eling-eling tau tate mbedhah Kaendran, mula saya suwe saya kendho krodhane Bathara Danaraja, ing wasana kena kalena ginigit janggane rubuh kantaka padha sakala Bathara Danapati. Datan sranta Dasamuka gya mlayu ninggalne mungsuhe daya-daya bali menyang negarane.

Prasasat lumpuh tanpa daya Bathara Danaraja, playune Dasamuka mung bisa disawang kanthi rasa pangigit-igit, awit rumangsa ora keconggah nyegah tindak dur angkara. Nalika samana Bathara Danarja mung tinunggon dening Kumbanging Kembang Dewa Retna kang mung bisa nangis karuna kelara-lara. Ananging adiling jagat lan adiling kahanan, panalangsane Bathara Danaraja apa dene Kumbanging Dewa Retna wus kuwawa ngrawuhake Jawata ing Suduk Pangudal-udal, Sang Hyang Naradha ya Sang Resi Kanekaputra kang gya mrepegi papane kang lagi padha nandhang dhuhkita.

“Prakencong-prakencong, pak-pak pong, waru dhoyong, kali jogle sapa sing gawe.....” aloke Bathara Narada “Ulun waspadakne iki kaya Danaraja lan Kumbange Dewa Retna? Ya gene kita wong loro sajak padha nawung sungkawa ?”.

“Nyadhong duka saha ngaturaken katiwasan Pukulun” ature Danaraja “kembang Dewa Retna ingkang dados reksan kula dinten samangke kacidra dening titah ingkang murang tata, kula minangka pangreksa boten kuwawa nyugengaken Kembang Dewa Retna malah kepara kaprawasa dening mengsah temah lumpuh tanpa daya kados ngaten punika”.

“Mengko dhisik Danaraja” Wuwus wangsulane Bathara Narada “kita ngaturake yen kembang Dewa Retna kacidra dening titah, banjur sapa titah iki dene duwe kekuwatan kang bisa ngasorake jeneng kita Danapati?”.

“Nuwun inggih pukulun, titah kalawau boten sanes namung kadang kula piyambak nuwun inggih pun Yayi Dasamuka” Bathara danaraja banjur nyritakne lelakon kang wus kelakon wiwitan nganti pungkasan “samangke borong anggen badhe paduka amurba awit wontening lelampahan ingkang kados punika, katuwak sumangga jaja, katigas sumangga jangga, kasendhal mayang kacemplungna kawah candradimuka kula boten badhe suwala”.

“Eh...eh....eh.....” wangsulane Bathara Narada sabar lan keprungu wicaksana “ora maido yen jeneng kita ora kuwawa ngalahne kadangira si Dasamuka, wong pancen sekti mandra guna, ajaa sekti mongsok yen biyen tau mbedhah kaendran barang. Sing baku saiki ayo padha mbudidaya murih Kembang Dewa Retna aywa kongsi diobong dening Dasamuka, awit lamun klakon Kembang Dewa Retna diobong ateges cures sakehing rewanda kang padha suwita marang Sri Ramawijaya”.

“Inggih Pukulun, punapa ingkang kedah kula lampahi sumangga kaparenga paring dhawuh”.

Bathara Narada gya manbda marang Kumbange Kembang Dewa Retna :

“Titah ulun Kumbange Dewa Retna, amung sira kang bisa nglari papan panggonane Kembang Dewa Retna, mula supaya luwih prayogane laku kita kudu nyuwita marang Prabu Rama, lan wiwit dina iki kita Ulun sabda wujuda dadi rewanda”.

Sinauran geter pater sabdane Hyang Kanekaputra, ambarengi ilang wujude Kumbang, kang ana malih dadi wujud rewanda kang nulya atur sembah marang Jawata sakloron.

“Matur sewu gunging panuwun Pukulun” ature rewanda kang dumadi saka kumbang mau karo nyembah “samangke wewujudan kula sampun dadaos wanara, lajeng kula kawastanan sinten? Sarta punapa ingkang kedah kula lampahi murih saged nyugengaken Kembang Dewa Retna?”.

“Iya-iya, sira Kumbang, gandheng wujud kita samengko wus wujud Rewanda, jeneng kita Ulun paringi tetenger Kapi Pramujabau. Samengko sira Ulun dhawuhi sowan marang Prabu Rama ing Gunung Maliawan, suwitaa marang panjenengane sarta aturna lelakon kang wus dumadi iki”.

“Kawula nuwun, nuwun ingggih pukulun keparenga kula bidhal dhateng Maliawan, wekdal punika ugi, pangestu paduka ingkang kula suwun”.

Sigra budhal Kapi Pramujabau laju tumuju Gunung Maliawan, Dene Bathara Narada lan Bathara Danapati sigra makahyangan. Sigeg.

***

Gantya kang cinarita, ing madyaning Alas Dhandhaka, ana satriya bagus warnane kang lagya nandhang sungkawa, yaiku Raden Leksmana Widagda. Nalika samana Raden Leksmana kadherekne repat Panakawan Catur, Semar, Gareng, Petruk lan Bagong. Ananging jroning kumpul-kumpul iku babar pisan Raden Leksmana ora ngendika apa-apa, anane mung meneng, ndhingkluk lan kala-kala unjal ambegan dawa, mracihnani lamun atine lagi susah kaworan bingunging pikir. Lekas kang kaya mangkono iku, tuhu agawe susah lan bingunge para panakawan kang ndherekake, mula para panakawan gya atur lelipur lan mbudidaya murih bendarane kersaa mblakakake jatining kasungkawan.

Wuse sawantara dilipur dening para Panakawan, Raden Leksmana gya paring dhawuh:

“Kakang Semar lan Panakawan kabeh, Ingsun mundhut pangapuramu kabeh, dene ingsun wus ngeneng sira kabeh, iya iki awit saka gedhening sungkawa kang ingsun sandhang. Mula sapisan maneh ingsun mundhut pangapuramu”.

“Aih....aih...begegeg, ugeg-ugeg, emel-emel sadulita” wangsulane Semar karo nyedhakne lungguhe “boten punapa Den, amung kemawon mbok ndika niku kersaa mblakakake menggah kang disusahake. Awit nek sampean mung kendel ngaten niku, marahi mbingungne atine sing ora ngerti kaya kula lan bocah-bocah niku. Aih....aih... abot-abote dadi batur, rasane mung sarwa luput, gek sing diluputne niku sing pundi kula lan bocah-bocah niku babar pisan ora ngerti”.

“Kakang Badranaya lan Panakawan kabeh, sira ora ana luput. Nanging apa bener sira kabeh ora ngerteni kang ingsun prihatinake?”.

“mBok Sumpah ta Den nek kula ngerti, sing ndika susahne niku napa?”.

“Kakekne Semar ki ya nggladrah” Bagong sing mapane rada adoh melu saulu, nyendhu rembuge Semar “wong arep omong nek ora ngerti ngono wae kok ndadak nganggo sumpah barang. Kaya omongane blantik wedhus wae”.

“Lha kowe kuwi pa lali ta Gong?” Petruk melu-melu guneman “genah sajege melu rombongan sing ingon-ingone akeh ketheke iki Kakekne Semar arep ajar-ajar mblantik ngono lho”.

“Bocah edan ora genah, bendarane susah malah padha clometan nggarap wong gerang pisan” wangsulane Semar nuli ature marang Leksmana “pripun Den napa sing mpun marakne sampean susah niki?”.

Dyan Leksmana unjal ambegan landhung, nuli wuwuse : “Iya kakang, kapetung wis meh madya candra iki, Kakang narpati Sugriwa lan para pandhereke ya sanggyaning Wanara, kabeh padha nandhang roga. Lire kabeh padha lara lan prasasat lumpuh tanpa daya, maneka warna cara katempuh murih kang padha lara enggal bisa waras, suprandene nganti titi kalungguhan iki babar pisan durung ana asile. Mula kakang Sinuwun Bathara Rama gya maneges marang ngarsaning Hyang Suksma kawekas. Pituduh kang ditampa ngandhakne yen larane para Rewanda iki awit saka trekahe Prabu Rahwana kang laku cidra, dhustha Kembang Dewa Retna. Kamangka Kembang Dewa Retna ngono mapan dadi pangapesane sakehing Rewanda Gunung Maliawan kene, dadi yen kongsi kembang Dewa Retna kasirnakne ateges bakal tumpes tapis sakehing wanara kang padha nyuwita marang kakang Prabu Rama”.

“Lha yen mpun ngoten, niku sing marahi susah empun genah” wangsulane Semar “sakniki, kari mikir carane nylametne Kembang Dewa Retna sing dicolong Dasamuka niku”.

“Mula saka iku kakang, nganti titi wanci iki Ingsun durung nemokake cara iku, malah bareng ngerti ana lelakon kang kaya ngene iki Raden Gunawan sing adhakane bisa asung pamrayoga, uga ora bisa apa-apa. Mula tekadingsun, ingsun arsa mlebu kadhaton Ngalengka bakal tak jupuk bali Kembang Dewa Retna, sanadyan lekas kang kaya mangkono iku bisa dingibaratake kutuk marani sunduk utawa ula marani gepuk, nanging ya mung iki siji-sijining cara kanggo mbudidaya murih lestarine bebrayan wanara Gunung Maliawan kene”.

“Waaa.......” Petruk melu-melu ngomong “napa sajake mboten enten cara sanes ta Gus? Miturut nalar kula, cara sing ndika dhawuhne niku kok nglengkara mungguh kasile, kurang-kurang bejane awake dhewe mati kaniaya, mbok ampun ndika Gus sing budhal. Merga nek sing budhal ndika dhewe, niku nek nganti mboten kasil sida entek-entekan, kethek-ketheke mboten saged dislametne, malah sampean nggih dadi korban.....”.

“Banjur sapa sing kudu budhal Petruk? Arep utusan salah siji saka prajurite Narpati Sugriwa, aran mokal, sebab ora ana siji-sijia wanara sing waras awake....”.

“empun-empun” Kyai Semar nuli aweh pamrayoga “nek kudu ndika dhewe sing mangkat, mangga kula dherekne, nanging sadurunge mangkat mangga kula dherekne kendel sakedhap, nyenyuwun palimirmane Gusti, mbok manawa kanthi cara makaten jawata badhe paring pitedah temah saged lebda ing karya”.

“Lha, nek ngene iki Kakekne ketok nek Semar tenan” grenenge Gareng nyambung tembunge bapakne “nggih Gus mangga sareng-sareng nyenyuwun pitulungane Hyang Suksma”.

“Nggih Gus Mangga, sareng-sareng ndonga rumiyin” bagong uga atur pamrayoga.

“Ya, ya kakang Ayo bareng-bareng nyenyuwun marang Jawata Linuwih”.

Kendel sawantara Dyan Laksmana lan para Panakawan, kabeh padha nyawijekne pancandriya maneges lan meminta nugrahaning Jawata. Ambarengi manthering panyuwunan, kedadak padha kajugarake nggone padha mangsah samadi, awit praptane Rewanda kapi Pemujabau kang prapta atur sembah marang Raden Leksamana.

“Kawula Nuwun Gusti, punten dalem sewu pun abdi ingkang marak datan katimbalan, punapa paduka Gusti kula Prabu Ramawijaya?” ature kapi Pemujabau wot sari.

“Gawe kejote tyang ingsun” wangsulane raden Laksamana karo nyawang tajem marang kang nembe prapta “iki ana wanara kang banget trapsila teka durung wanuh sapa jeneng ingsun. Mangko ta kisanak sira iku sapa? Lan ana parigawe apa teka ngupadi Prabu Ramawijaya”.

“Kawula Nuwun, nuwun inggih lepat nyuwun gunging pangaksami, kula pun Kapi Pemujabau ingkang dumados saking Kumbangipun Sekar Dewa Retna” Kapi Pemujabau nuli nyritakne lelakone nganti wekasan teka ing papan iku.